Ze belde vanuit het NIETS, vijfentwintig jaar was er sinds onze laatste ontmoeting verstreken. Ik luisterde mijn voicemail af van een onbekend nummer ” Hi , je spreekt met C. ..” (ik hoorde haar uitleggen wie ze ook alweer was – onnodig – ik wist het direct. “M. is ernstig ziek, ik zou graag eens met je praten”.) Het bracht me direct terug bij mijn moeder’s sterven…..
Muziek: Abid in Me resp. van Monk en the Oxford Trinity Choir.
Opeens was het leven van mijn moeder voorbij. Voor mijn ogen verdween het leven uit haar met een laatste pufje. De stilte die volgde was oorverdovend. En toen werd het stil. Een soort heilige ruimte ontvouwde zich waarbinnen je het liefste niet meer in beweging wilde komen. Na een poosje begon ik mijn familie te bellen om te vertellen dat het was gebeurd. Terwijl ik naast haar bleef zitten. Naderhand kwam mijn grote opluchting over de vredige manier waarop ze was gestorven, waar ik me zo verantwoordelijk voor had gevoeld. In samenspraak had ze haar angst kunnen overwinnen en was ze uit het leven gegleden. Ik was heel blij voor haar. De angst had haar sterven niet beïnvloed.
Bij goede vrienden die vlakbij mijn moeder’s verzorgingshuis woonden, kon ik de euforie kwijt, ze zagen waarom ik zo enthousiast deed. Dat was een helend moment.
Mijn leven bestaat nu uit twee gedeeltes, het leven met en het leven zonder moeder. Het leven met en het leven zonder mantelzorg. Ik probeerde minder te gaan werken, ging gedeeltelijk al met pensioen en deed niet meer dan 24 uur per week. Interimwerk binnen de Jeugdzorg, als leidinggevende. Voorheen dacht ik altijd nooit te willen stoppen met werken en door te kunnen gaan zolang mijn lichamelijke en geestelijke gezondheid het toeliet. Ik had echter niet gerekend met het effect van mijn moeders overlijden. Ik had me er van alles bij voorgesteld, maar hoe het werkelijk zou zijn kon ik niet bevroeden. Wat overbleef : luisteren naar mijn voelen, verdriet, rouw en rituelen verzinnen om er een vorm aan te geven. Om maar niet te vervallen in een diepe oneindige leegte. Et maintenant ?
Ik besloot tijdens een vakantie in Griekenland om sneller met pensioen te gaan en de angst voor eenzaamheid te repareren door een hondje te nemen. December “23 ging ik met vervroegd pensioen, wat kon vanuit een opgebouwde buffer. Januari “24 koos ik een Maltezer Leeuwtje uit te Gent, althans de moeder van …. En eind maart haalden mijn puppy op bij de fokker. Jessie. (zie foto Jessie als pup) 2 jaar na het overlijden van mijn moeder. Het hondje was van hetzelfde ras als de hondjes van mijn moeder. (eerst had ik nog geëxploreerd of er een ander ras bij me zou passen. Maar ik kwam toch weer uit bij de Maltezer. Ik kende het goed en voor nostalgische redenen bood het me inderdaad troost. Ik denk ook vaak dat mijn moeder Jessie kent, maar dat is niet het geval. Mijn moeder zou het echter een leuk hondje hebben gevonden. En ergens bindt het ons op deze manier. Voor mij is het een vertrouwd element in mijn leven. Iets wat doorgaat….. na mijn moeders overlijden.
Ik maakte een afspraak met C. en we spraken 3 uur spontaan met elkaar. Rouwen is een zeer persoonlijk proces. Door mijn werk (stervensbegeleiding particulier en in een verpleeghuis en hospice) en door mijn privé leven m.n. het sterfbed van mijn vader en moeder en inmiddels van een aantal tantes en ooms heb ik veel ervaren van hoe het werkt. Omdat ik er niet meer van hoef te leven kan ik in alle vrijheid aanwezig zijn. En nog meer op mijn manier troost bieden, wat tevens maakt dat ik zelf in verbinding sta met het menselijk leed wat wij allen vroeg of laat zullen mee maken. Dit maakt het ook een ruimte waarin ik kan rusten, en delen in het worstelen met de events in ons aller leven. Ben benieuwd wat de ontmoeting met C en haar man ons brengt.
Sjaan Abel januari 26
to be continued.
